Σε αυτό το δεύτερο μέρος (εδώ, το α’ μέρος), θα δούμε κάποια στοιχεία που αφορούν τον τρόπο με τον οποίο η Εκκλησία και τα μοναστήρια απέκτησαν τις περιουσίες τους και πως τις διατήρησαν στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.
Υπενθυμίζω, ότι η κατοχή ιδιοκτησίας είναι αντίθετη τελείως σε όσα φέρεται να έχει διδάξει ο Ιησούς στους ακολούθους του. Με την σημερινή γλώσσα, στους χριστιανούς. «Πωλήσατε τα υπάρχοντα υμών και δότε ελεημοσύνην»(Κατά Λουκάν, 12: 33). Το «πωλήσατε» είναι στην προστακτική έγκλιση, που σημαίνει ότι πρόκειται περί ρητής εντολής. Όπως και το «δότε». Επίσης, δεν λέει να δώσουν οι χριστιανοί μέρος από τα υπάρχοντά τους, αλλά «τα» υπάρχοντά τους.
Και πώς θα ζήσουν οι πιστοί, ίσως ρωτήσει κάποιος. Ο Ιησούς έχει δώσει πάλι την κατάλληλη διδασκαλία. Διότι στο ίδιο κεφάλαιο, στους προηγούμενους στίχους, φέρεται να ισχυρίζεται: «Κατανοήσατε τους κόρακας ό,τι ου σπείρουσιν ουδέ θερίζουσιν οις ουκ εστίν ταμείον ουδέ αποθήκη και ο θεός τρέφει αυτούς· πόσω μάλλον υμείν διαφέρετε των πετεινών»(στ. 24). Αλλά και στον στίχο 27, αναφέρεται: «κατανοήσατε τα κρίνα πως αυξάνει· ου κοπιά ουδέ νήθει· λέγω δε υμίν ουδέ Σολομών εν πάση τη δόξη αυτού περιεβάλετο ως εν τούτων».
Αυτά, αν κι εκ πρώτης όψεως μοιάζουν παράξενα, συνεχίζοντας την ανάγνωση του ίδιου κεφαλαίου, θα δούμε ότι έχουν κάποια «λογική». Διότι αμέσως μετά, ο Ιησούς προτρέπει τους ακολούθους του να είναι έτοιμοι για την επικείμενη έλευση του «υιού του ανθρώπου» και της βασιλείας (στ. 35-47).
Όλα δένουν σε μία «εσχατολογικού» τύπου ερμηνεία του κόσμου. Οι πιστοί ακόλουθοι οφείλουν να εμπιστευθούν την πρόνοια του Θεού, διότι τελειώνει «η βασιλεία του κακού», και το καλό μέλλει εντός ολίγου να θριαμβεύσει. Ταιριάζει στα πλαίσια του εσχατολογικού κλίματος της εποχής, που παρήγαγε αρκετούς «Μεσσίες». Όταν όμως τίποτα από όλα αυτά δεν έγινε, η Εκκλησία –που στο μεταξύ απέκτησε οργάνωση και εξουσία για τα οποία ο Ιησούς καθόλου δεν έκανε μνεία, έδωσε διαφορετικές ερμηνείες, και άλλαξε εντελώς το πνεύμα και την ιδεολογία του φερόμενου ιδρυτή της … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
«Κανένα λοιπόν δεν έχω φοβηθεί τόσο, όσο τους επισκόπους, εκτός από λίγους». (Ιωάννης «Χρυσόστομος»)
Πρόλογος
Ο όγκος πληροφοριών για το παρόν θέμα είναι κάτι παραπάνω από μεγάλος. Διότι ο Χριστιανισμός επικρατεί εδώ και αιώνες. Πρόθεσή μου δεν είναι να ισοπεδώσω τα πάντα, αλλά ούτε να ισχυριστώ ότι πρόκειται για ελάχιστες περιπτώσεις. Δεν είναι. Πολλοί ήσαν εκείνοι που εκμεταλλεύτηκαν (και εκμεταλλεύονται) την εξουσία, είτε είναι πολιτική είτε θρησκευτική.
Ο τεράστιος όγκος υλικού που υπάρχει, δεν μπορεί να κατατεθεί σε ένα άρθρο. Για αυτόν τον λόγο θα γραφούν δύο άρθρα, χωρίς να έχουμε την ψευδαίσθηση ότι το θέμα θα καλυφθεί πλήρως. Απλά, θα πάρουμε μια ιδέα.
Σε αυτό το πρώτο, θα μας απασχολήσει το θέμα από εκκλησιαστικής πλευράς. Για αυτό και η κύρια πηγή μας θα είναι τα εκκλησιαστικά κείμενα. Στο δεύτερο, θα δούμε πως απέκτησαν περιουσία η Εκκλησία και τα μοναστήρια επί Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, και πως την διατήρησαν στα χρόνια της Τουρκοκρατίας … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
Σε προηγούμενο άρθρο, είχε αναλυθεί ένα κείμενο-απάτη (ή μάλλον ένα απόσπασμά του) που έχει ως πηγή την ΟΟΔΕ (αρχική πηγή το Αντίβαρο, με παραπομπές στην «Εστία» και την «Ελεύθερη Ώρα»), που αφορά την μισθοδοσία των ιερέων από το κράτος.
Σ’ αυτό εδώ το άρθρο, θα αναλύσουμε γενικότερα ένα μεγαλύτερο μέρος του άρθρου αυτού, που φέρει το όνομα «Η Εκκλησιαστική περιουσία και οι υποχρεώσεις του κράτους» και αναφέρεται στην «αρπαγή» της εκκλησιαστικής περιουσίας από το κράτος με σκοπό την διανομή σε πρόσφυγες και ακτήμονες.
Για να είμαι ειλικρινής, νιώθω την ανάγκη ν’ απολογηθώ, επειδή με αυτό το κείμενο που έχει αναπαραχθεί από πλήθος ιστοσελίδων, την είχα πατήσει κι εγώ, καθώς αφ’ ενός όταν είχα ασχοληθεί μ’ αυτό πριν μερικά χρόνια ήμουν σχετικά «απονήρευτος» (γι’ αυτό δείξτε μια κατανόηση, αν εντοπίσετε στα παλιότερα κείμενα τέτοια ατοπήματα) κι αφ’ ετέρου φαίνεται πειστικό, καθώς δίνει παραπομπές σε νόμους.
Αυτό όμως είναι το μεγάλο μας πρόβλημα… Επαναπαυόμαστε στα γραφόμενά τους και στην κρίση τους, χωρίς να μπαίνουμε στην διαδικασία να κάνουμε επαλήθευση. Επειδή λοιπόν, η ιστορία με την μισθοδοσία των παπάδων μού έβαλε ψύλλους στ’ αφτιά, είπα να το ψάξω κι αυτό λίγο παραπάνω, πηγαίνοντας στις παραπομπές που παραθέτουν.
Κατ’ αρχάς, θα πρέπει να επισημάνουμε μια αντίφαση στα λεγόμενα της Εκκλησίας: Από τι μία επαίρεται πως χάρις στην εκκλησιαστική περιουσία και τις «δωρεές» της επιτέλεσε κοινωνικό και φιλανθρωπικό και εθνικό έργο κι απ’ την άλλη κλαίγεται πως το κράτος την έχει αφαιμάξει για τον ίδιο ακριβώς σκοπό.
Εξετάζοντας το κείμενο, θα διαπιστώσουμε ότι τίποτα απ’ τα δύο δεν ισχύει. Η Εκκλησία, ουδέποτε διέθεσε οικειοθελώς την περιουσία της στην υπηρεσία του κοινωνικού συνόλου και στα πλαίσια του φιλανθρωπικού χαρακτήρα της που ευαγγελίζεται. Όποτε το έκανε, το έκανε επειδή υποχρεώθηκε από το κράτος και τις επιτακτικές ανάγκες των καιρών και όπως θα δούμε παρακάτω, πάντα αντί αποζημιώσεως. Έγινε απαλλοτρίωση και όχι δήμευση (όπως ίσως θα έπρεπε να έχει γίνει προ πολλού) κι αυτό έχει μεγάλη διαφορά. Και για να μην δημιουργούνται παρανοήσεις, παρατίθεται η νομική έννοια της απαλλοτρίωσης, έτσι όπως ορίζεται από το Σύνταγμα (Άρθρο 17: Προστασία της ιδιοκτησίας, απαλλοτρίωση):
Kανένας δεν στερείται την ιδιοκτησία του, παρά μόνο για δημόσια ωφέλεια που έχει αποδειχθεί με τον προσήκοντα τρόπο, όταν και όπως ο νόμος ορίζει, και πάντοτε αφού προηγηθεί πλήρης αποζημίωση, που να ανταποκρίνεται στην αξία την οποία είχε το απαλλοτριούμενο κατά το χρόνο της συζήτησης στο δικαστήριο για τον προσωρινό προσδιορισμό της αποζημίωσης… Η αποζημίωση, εφόσον συναινεί ο δικαιούχος, μπορεί να καταβάλλεται και σε είδος ιδίως με τη μορφή της παραχώρησης της κυριότητας άλλου ακινήτου ή της παραχώρησης δικαιωμάτων επί άλλου ακινήτου… Η αποζημίωση ορίζεται από τα αρμόδια δικαστήρια…
Ας δούμε όμως τι γράφει το επίμαχο κείμενο της ΟΟΔΕ (τα έγχρωμα και έντονα γράμματα, καθώς και τα ορθογραφικά λάθη, δικά της): … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
«Δεν έχει σχέση ο μοναχισμός, αδελφοί μου, με τον ανθρωποκεντρισμό… Ένας άνθρωπος που πάει για μοναχός, φεύγει από τη ματαιότητα… Ο μοναχός, αδελφοί μου, δεν έχει σκοπούς ιδίους, δεν έχει συμφέρον… Ο μοναχός αγκαλιάζει την ακτημοσύνη». Εφραίμ – Ηγούμενος Μονής Βατοπεδίου
Στο ακόλουθο βίντεο, εκτίθενται σε όλο τους το «μεγαλείο» οι απατεωνιές ρασοφόρων, πολιτικών και δικαστικών, που αφορούν το σκάνδαλο της Μονής Βατοπεδίου.
Ο πρωταγωνιστής μάλιστα του σκανδάλου, ο εκ Κύπρου ψευδοκήρυκας της ακτημοσύνης, καλόγερος-επιχειρηματίας Εφραίμ (κατά κόσμον Βασίλης Κουτσού), «πνευματικό» τέκνο του παιδεραστή μοναχού Ιωσήφ του Βατοπεδινού (αυτουνού, με το ηλίθιο «αιώνιο χαμόγελο», που διαφημίζουν κιόλας οι χριστιανοταλιμπανικές ιστοσελίδες), προσπάθησε με εξώδικο να αποτρέψει την μετάδοση της εκπομπής.
Στο παρακείμενο βίντεο, ο καθηγητής Νομικής του πανεπιστημίου Θράκης Κ. Πιτσάκης τοποθετείται για τα χρυσόβουλα και τα φιρμάνια, με αφορμή τις διεκδικήσεις από πλευράς Εκκλησίας και στην συγκεκριμένη περίπτωση της Μονής Βατοπεδίου.
Από αυτά που είπε υπάρχουν πολλά θέματα προς συζήτηση:
1) Καταρχάς ισχυρίζεται ότι κάθε Έλληνας κάθε περιουσιακό κομμάτι που έχει το απέκτησε με τρόπο παρόμοιο! Δηλαδή με χρυσόβουλα και φιρμάνια! Οπότε κάθε Νεοέλληνας ας ψάξει σε μπαούλα και σε υπόγεια σε παλιά σπίτια σε χωριά και αγροικίες και θα βρει προσωπικές αφιερώσεις αυτοκρατόρων και σουλτάνων οι οποίοι υπέγραφαν κατοχή γης στους προγόνους τους! Δεν έχουν λοιπόν μόνο τα μοναστήρια τέτοιους τίτλους στη κατοχή τους αλλά κάθε κάτοικος αυτής χώρας. Το ξέρατε; Θα μας τρελάνει ο καθηγητής!
2) Ένας άλλος τρόπος ήταν λέει η διανομή των εθνικών γαιών. Ενδιαφέρον έχει γενικά η άποψή του ότι η γη ανήκει σε μια χούφτα ανθρώπων στην κορυφή της εξουσίας και αν αυτοί είναι στις καλές τους ή έχουν κέφια δίνουν ή χαρίζουν μερικά οικόπεδα και στο πόπολο. Το γεγονός της αλλαγής των οικονομικών συνθηκών και σχέσεων μετά τη βιομηχανική επανάσταση μάλλον του διαφεύγει του καθηγητή. Βέβαια κάποιος θα αντέτεινε ότι στην Ελλάδα τα γεγονότα αυτά πέρασαν και δεν ακούμπησαν. Επίσης, ακόμη και τα σπίτια λέει ο καθηγητής, που έχει οι Έλληνες είναι χαρισμένα από αυτοκράτορες και σουλτάνους! Λες και δεν υπάρχει η περίπτωση κάποιος να έχει εργαστεί και να έχει αγοράσει ένα οικόπεδο ή ένα σπίτι. Μάλλον ζει σε άλλη διάσταση ο καθηγητής και δεν το ξέρει.
3) Εδώ βέβαια υπάρχει και το γεγονός ή μάλλον η αποκάλυψη ότι οι υπόδουλοι (οι ραγιάδες δηλαδή) δεν ήταν και τόσο υπόδουλοι, ούτε οι Οθωμανοί ήταν κατακτητές, βάρβαροι και σκληροί αφού οι σουλτάνοι ενδιαφέρονταν για τους υπηκόους τους ακόμη και τους χριστιανούς και τους χάριζαν στρέμματα. Και σπίτια φυσικά. Αυτά που έχουμε σήμερα! Όταν η κ. Ρεπούση ανέφερε στο περιβόητο βιβλίο της κάτι τέτοια ξεσηκώθηκε το νεοελληνικό πόπολο με επικεφαλής εκκλησία και εθνικώς ανησυχούντες και φώναζε για αναθεώρηση της Ιστορίας. Οι ίδιοι ακριβώς φορείς που στην υπόθεση αυτή χαίρονται με τα φιρμάνια στα χέρια.
4) Λέει ο κ. Πιτσάκης ότι υπάρχει μια ενιαία έννομη τάξη που ξεκινάει από το Βυζάντιο και συνεχίζεται στην Τουρκοκρατία και Ενετοκρατία και συνεχιστής είναι το σύγχρονο ελληνικό κράτος! Απίστευτη άποψη από νομικό. Λέτε να είμαστε και συνεχιστές του κώδικα του Χαμουραμπί! Μα καλά αναρωτιέμαι, η επανάσταση το 1821 δεν έγινε για να ΜΗΝ έχει ισχύ αυτή ακριβώς η έννομη τάξη. Δεν επρόκειτο για αυταρχικές και απολυταρχικές δομές; Δεν ήταν οι Τούρκοι κακοί; Η οθωμανική κυριαρχία σκληρή και άδικη; Αν η έννομη τάξη της Τουρκοκρατίας είναι αναγνωρίσιμη από τη Ελληνική Δημοκρατία ως δίκαιη τότε πώς ήταν υπόδουλοι οι Ρωμιοί; Μια χαρά ζούσανε από ότι αποδεικνύεται. Η καημένη η Ρεπούση ξαναδικαιώνεται.
5) Έχουν δίκιο λοιπόν όσοι ισχυρίζονται (π.χ Εκκλησία) ότι οι λαοί ζούσανε ειρηνικά και αδελφωμένα υπό τη δίκαιη και σοφή διοίκηση των σουλτάνων και «κάποιοι αλιτήριοι» με τη παρότρυνση των άθεων Φράγκων διαφωτιστών τα κατέστρεψαν όλα. Ε, αν είναι έτσι νομίζω χρωστάμε μια μεγάλη συγγνώμη στους Τούρκους για ότι έχουμε γράψει και πει για αυτούς.
6) Από ότι φαίνεται ο εκδημοκρατισμός της κοινωνίας στην Ελλάδα δεν παίζει κανέναν ρόλο. Οι νόμοι του κράτους μας είναι ακριβής συνέχεια της κάθε απολυταρχικής δομής που έχει υπάρξει στην περιοχή. Να δεχτούμε τότε και τη νομοθεσία των κατοχικών αρχών για τους Εβραίους, τους νόμους της δικτατορίας για τη λειτουργία των κομμάτων και άλλες παρόμοιες περιπτώσεις. Γιατί όχι;
7) Οι περίοδοι του Βυζαντίου και Τουρκοκρατίας επρόκειτο για εποχές και μεθόδους διακυβέρνησης όπου σήμερα είχες ένα μέρος για καλλιέργεια και αύριο δεν το είχες. Η κάθε αρχή εξουσίας δεν υπόκειταν πρακτικά σε νομικούς περιορισμούς (πιστεύει κανείς ότι δικάστηκαν ως φονιάδες αυτοκράτορες ή αυτοκρατόρισσες του Βυζαντίου ή σουλτάνοι που διέπραξαν φόνους για να ανέλθουν στο θρόνο;) και ατομική ιδιοκτησία δεν υπήρχε. Εδώ δεν σου ανήκε η ζωή η ίδια θα σου ανήκε η γη; Δηλαδή για να καταλάβω καλύτερα: Που τη βρήκαν την περιουσία οι αυτοκράτορες και οι σουλτάνοι και τη χάριζαν σε όποιον ήθελαν; Από την τσέπη τους τη βγάζανε; Η οθωμανική διοίκηση άρπαζε τις περιουσίες ραγιάδων ή ακόμη και φτωχών Οθωμανών και μετά την χάριζε σε μοναστήρια και δέχονταν η Εκκλησία προϊόντα αρπαγής; Δεν επέστρεφε τη γη στους προηγούμενους κατόχους της; Και ποιο ήταν το αντάλλαγμα για αυτή τη γενναιοδωρία των σουλτάνων;
8) Αναφέρει στο τέλος ο κ. Πιτσάκης ότι δεν πρέπει να υποτιμούμε τα φιρμάνια επειδή λέει μπορεί να τα χρησιμοποιήσουν και οι αγρότες της Ξάνθης για να αναιρέσουν τα χρυσόβουλα. Δεν ξέρω την περίπτωση πάντως είναι πραγματική κατάντια για το ελληνικό κράτος που κρέμεται από αυθαίρετες αποφάσεις ανθρώπων με απόλυτη εξουσία πριν από αιώνες.
9) Και αφού δεχόμαστε τα φιρμάνια ως τίτλους με ισχύ τότε τι θα γίνει αν απόγονοι Τούρκων που ζούνε στη Τουρκία αρχίζουν να διεκδικούν περιουσίες στην Ελλάδα π.χ δείχνοντας τέτοια χαρτιά; Τι θα γίνει αν δεκάδες χιλιάδες σημερινών Τούρκων αρχίζουν να κάνουν μαζικές αγωγές στα ελληνικά δικαστήρια και ζητούνε πίσω κτήματά που είχαν πρόγονοί τους; Αν τα ελληνικά δικαστήρια ή και ευρωπαϊκά δικαιώσουν τα χρυσόβουλα και τα φιρμάνια της Εκκλησίας ή των Ελλήνων αγροτών της Ξάνθης γιατί όχι και τα φιρμάνια Τούρκων που σίγουρα και αυτοί έχουν; Άντε λοιπόν εμπρός για ανασύσταση του Οθωμανικού κράτους μέσω δικαστηρίων. Φαίνεται μας έλειψε. Να χαρούνε και οι παπάδες που θέλανε οθωμανικό κράτος του ελληνικού έθνους (ή μήπως το έχουμε ήδη αφού ο καθηγητής λέει ότι είμαστε συνέχεια;).
10) Δεν μπορώ να διανοηθώ ότι γαλλικά, γερμανικά και αγγλικά δικαστήρια (που το δίκαιό τους βασίζεται αρκετά στο ρωμαϊκό) να αναγνωρίζουν αποφάσεις του Νέρωνα, του Καλιγούλα, του Διοκλητιανού. Για τα ελληνικά δεν βάζω το χέρι μου στη φωτιά.
11) Το πρόβλημα για μένα είναι καθαρά πολιτικό. Θα έπρεπε αυτό το κακομοίρικο και άθλιο ελληνικό κράτος να έχει καταστήσει νομικά άκυρες τέτοιες παράλογες αποφάσεις και λογικές. Οι Ευρωπαίοι λύσανε το πρόβλημα της φεουδαρχίας. Έστω με επαναστάσεις, πολέμους και κοινωνικούς αγώνες που κράτησαν αρκετούς αιώνες. Στην Ελλάδα οι φεουδαρχικές δομές ζούνε και βασιλεύουν οπότε ζούμε με τις συνέπειες.
Σχόλιο Π-Δ: Για να το πούμε και πιο απλά: Κατ’ αρχάς πως γίνεται να ισχύουν διατάξεις κρατικών οντοτήτων που δεν υπάρχουν πια; Γιατί αν υπήρχαν, θα μπορούσε να πει κάποιος, ότι βάσει κάποιων διακρατικών συμφωνιών, θα μπορούσαν υπό προϋποθέσεις να ισχύουν. Κατά δεύτερον, οι συμφωνίες αυτές δεν έγιναν με υπηκόους του ελληνικού κράτους, αλλά της Βυζαντινής και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μήπως οι παπάδες έχουν ακόμη την εντύπωση ότι είναι υπήκοοι κάποιου αυτοκράτορα ή σουλτάνου; Ή μήπως θέλουν να μας πείσουν ότι το ελληνικό κράτος δεν είναι τίποτε άλλο από μια μετεξέλιξη του οθωμανικού κράτους; (Για να είμαστε ειλικρινείς βέβαια, τον ραγιαδισμό και τα τουρκικά κατάλοιπα ακόμη τα κουβαλάμε).
Ας μας εξηγήσει κάποιος επίσης, γιατί σύμφωνα με άρθρο του ελληνικού συντάγματος (Μέρος Β, άρθρο 18, παράγραφος 8), «Δεν επιτρέπεται να απαλλοτριωθεί η αγροτική ιδιοκτησία των Σταυροπηγιακών Ιερών Μονών της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας στη Χαλκιδική, των Βλατάδων στη Θεσσαλονίκη και του Ευαγγελιστή Ιωάννη του Θεολόγου στην Πάτμο, με εξαίρεση τα μετόχια. Επίσης δεν επιτρέπεται να απαλλοτριωθεί η περιουσία που βρίσκεται στην Ελλάδα των Πατριαρχείων Αλεξάνδρειας, Αντιόχειας και Ιεροσολύμων, καθώς και της Ιερής Μονής του Σινά».
Το άρθρο αυτό βέβαια, δεν είναι το μοναδικό που έχει γράψει η ίδια η Εκκλησία στο ελληνικό σύνταγμα. Δείγμα της κατάντιας μας και της θεοκρατίας, αν μη τι άλλο…
28/02/2018 | 
Σχολιασμός 
Σε αυτό το δεύτερο μέρος (εδώ, το α’ μέρος), θα δούμε κάποια στοιχεία που αφορούν τον τρόπο με τον οποίο η Εκκλησία και τα μοναστήρια απέκτησαν τις περιουσίες τους και πως τις διατήρησαν στα χρόνια της Τουρκοκρατίας.
Σε προηγούμενο άρθρο, είχε αναλυθεί ένα κείμενο-απάτη (ή μάλλον ένα απόσπασμά του) που έχει ως πηγή την ΟΟΔΕ (αρχική πηγή το Αντίβαρο, με παραπομπές στην «Εστία» και την «Ελεύθερη Ώρα»), που αφορά την 
