Πάρε-Δώσε

Στη δημοσίευση αυτή θα δούμε την εξέλιξη της σχέσης ορθοδόξων καθολικών, δηλαδή Βυζαντινών και Λατίνων και κάποια σημαντικά γεγονότα στο Βυζάντιο που προηγήθηκαν και οδήγησαν στην Α’ Άλωση. Στην ουσία θα δούμε πως και γιατί καταλύθηκε η Ανατολική Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, που είχε καταφέρει τον 10-11^ο αιώνα να είναι η πλουσιότερη στον γνωστό μας κόσμο και την ξέρουμε σαν Βυζάντιο.

Γιατί όλη αυτή η παρουσίαση έχει ενδιαφέρον;

Γιατί κανένας ιστορικός δεν θα αναλύσει μια τόσο μεγάλη περίοδο για να βγάλει εκλαϊκευτικά συμπεράσματα που είναι μάλλον απεχθή στον πολύ κόσμο. Παρόλα αυτά είναι χρήσιμα για εμάς γιατί πολλά γεγονότα μοιάζουν με το σήμερα και μας επηρεάζουν.

Αν διαβάσετε μια από τις υπάρχουσες δημοσιεύσεις για το θέμα, θα βγάλετε εύκολα το συμπέρασμα ότι οι σταυροφόροι εντελώς ξαφνικά αποφάσισαν να πάνε στους Αγίους Τόπους που είχαν καταληφθεί ήδη από μουσουλμάνους με την παρότρυνση του Πάπα και σε μια τέτοια εκστρατεία αντί να πάνε στους Αγίους Τόπους, προτίμησαν από μόνοι τους να λοξοδρομήσουν και να καταλάβουν την Κωνσταντινούπολη.

Στην πραγματικότητα αυτό που κυριαρχεί είναι άλλος ένας μύθος. Η αλήθεια είναι αρκετά διαφορετική· δεν αποφάσισαν από μόνοι τους να πάνε εκεί οι Λατίνοι αυτόκλητα, Βυζαντινοί αυτοκράτορες είναι αυτοί που κάλεσαν για βοήθεια από την Ευρώπη, τουλάχιστον τρεις φορές (πριν την Α` Άλωση) για να αντιμετωπίσουν τον τουρκικό κίνδυνο ή για βοήθεια και είχαν μάλιστα και κάποια οφέλη από τη βοήθειά τους, αλλά το θέμα στράβωσε και οι διπλωματικές, κυρίως οι θρησκευτικές διαφορές έπαιξαν σημαντικό ρόλο και έτσι αυτές οι δράσεις αντί για όφελος έφεραν προβλήματα και τελικά την καταστροφή.

Το σημαντικό όμως ήταν η εσωστρέφεια και η κακή διακυβέρνηση που έφερε εσωτερικά δυσεπίλυτα θέματα, καθώς και οι δυναστικές διαμάχες που αδυνάτισαν το Βυζάντιο και αναγκάστηκε να στραφεί στην Δύση λίγα χρόνια μάλιστα μετά από το Σχίσμα. Για να το καταλάβουμε αυτό, θα πρέπει να δούμε όλο το πλαίσιο, όλη την κατάσταση στην οποία είχε περιέλθει το Βυζάντιο στην πορεία του, και το κλίμα από τις σχέσεις των δύο Εκκλησιών που επίσης παίζει σημαντικό ρόλο.

Μέσα στην αλληλουχία συμβάντων της Ιστορίας, είναι πραγματικά δύσκολο να επιλέξεις το από που θα ξεκινήσεις την ιστορία σου για να αναδείξεις το κυρίως θέμα, αφού όλα όσα συμβαίνουν σε μια εποχή, έχουν σχέση και είναι συνέχεια της προηγούμενης και η αλληλουχία και σημασία των μεμονωμένων συμβάντων που οδηγούν τις εξελίξεις που μας ενδιαφέρουν, πρέπει να αλιευθεί και να παρουσιαστεί με κάποιο κατανοητό τρόπο και αυτό ελπίζω να γίνει εδώ.

Στην προηγούμενη δημοσίευση και στην ενότητα για το Πρωτείο του Πάπα, είδαμε την σταδιακή ψύχρανση των δύο Εκκλησιών για το θέμα του ποιος θα είναι «Πρώτος μεταξύ Ίσων». Αυτή όπως είδαμε προήλθε από την διάθεση του Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως να υποσκάψει και να πάρει το Πρωτείο του Πάπα (κάτι παρόμοιο πάει να γίνει τώρα τελευταία με το της Μόσχας αντίστοιχα και με άλλο τρόπο κατά του Πατριαρχείου της Κωνσταντινουπόλεως), και μέσα σε αυτό εισπήδησαν και δογματικά θέματα για να το επιβεβαιώσουν και να το διευρύνουν. Έτσι εκεί που υπήρχε μια Εκκλησία που είχε τον έλεγχο της χριστιανοσύνης, τώρα χωρίστηκαν (οι πιστοί) σε καθολικούς και ορθόδοξους. Από την πλευρά της Διοίκησης, χωρίς να μπορεί να πει κανείς ότι αυτά δεν την επηρέαζαν, σαφώς την επηρέαζαν, υπήρχε μια ενδιαφέρουσα, συχνά λυκοφιλία με τα κράτη της Ευρώπης και τον πάπα φυσικά, όπως και με όλα τα υπόλοιπα, που άλλαζε συχνά, αλλά επιπλέον επηρεαζόταν (συχνά υποδαυλιζόταν) από την Εκκλησία, φέρνοντας άλλοτε φιλίες και με την πάροδο του χρόνου περισσότερες έχθρες με τους Λατίνους, αφού η Διοίκηση όπως θα αποδειχθεί ήταν όλο και περισσότερο έρμαιο των θελήσεων της Εκκλησίας.

Θα δούμε λοιπόν συνοπτικά κάποια στοιχεία της εποχής μετά το Σχίσμα και μέχρι και την Α’ Άλωση που θα μας δώσουν μια ιδέα πως καταλήξαμε σταδιακά σε αυτήν, χρησιμοποιώντας κυρίως την μνημειώδη Ιστορία του Ελληνικού Έθνους, της Εκδοτικής Αθηνών, τόμους Η’ και Θ’. Αν δεν σας ενδιαφέρει όλη η ιστορία μπορείτε κατευθείαν να πάτε στο τελευταίο κεφάλαιο, αλλά η προϊστορία αυτή είναι σημαντική για την σωστή κατανόηση της εξέλιξης των πραγμάτων και την πλήρη κατανόηση του θέματος …
Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »

Στο παρόν άρθρο θα ασχοληθούμε με τον τρόπο που κατασκευάζονται, πλαστογραφούνται και διασκευάζονται οι «προφητείες», προκειμένου να ταιριάζουν σε όσα υποτίθεται ότι προλέγουν. Θα γίνει μία μικρή αναφορά στις βιβλικές «προφητείες», αλλά το μεγαλύτερο βάρος θα δοθεί στις εξωβιβλικές. Σε εκείνες με τις οποίες γαλουχήθηκαν γενεές και γενεές και που γαλουχούνται ακόμα και στα σύγχρονα χρόνια. Ιστολόγια, τηλεβιβλιοπαρουσιάσεις, αναρτήσεις βίντεο στο Διαδίκτυο, είναι κάποια από τα μέσα με τα οποία διασπείρεται η δεισιδαιμονία. Τσέπες γεμίζουν με χρήματα και αφελείς συνάνθρωποί μας πέφτουν θύματα παραπληροφόρησης από τους επιτήδειους. Για τις βιβλικές, θα γραφτεί αναλυτικό άρθρο ξεχωριστά, εν ευθέτω χρόνω.

Η προφητεία και τα είδη της
Η «προφητεία» λοιπόν, είναι μορφή θρησκευτικού λόγου. Υποτίθεται ότι είναι λόγος εμπνευσμένος από τον ίδιο τον Θεό, που εκφράζει κάποια «αποκάλυψη» για το μέλλον και δίδεται τους «προφήτες». Στην δεύτερη επιστολή που είναι γραμμένη επ’ ονόματι του «Πέτρου», υπάρχει ένα διαφωτιστικό χωρίο: «Πάσα προφητεία γραφής ιδίας επιλύσεως ου γίνεται· ου γαρ θελήματι ανθρώπου ηνέχθη ποτέ προφητεία αλλ’ υπό πνεύματος αγίου φερόμενοι ελάλησαν οι άγιοι θεού άνθρωποι» (Β΄ Πέτρου, 1:20-21).

Η «προφητεία» δεν διασαφηνίζεται από τον ίδιο τον «προφήτη». Αυτό σημαίνει ότι ο «προφητικός» λόγος δεν είναι ξεκάθαρος, αλλά χρήζει ερμηνείας. Και ένα πρώτο ερώτημα που έρχεται στο νου μας, είναι γιατί ο Θεός να μην δίνει το μήνυμά του με σαφή και αδιαμφισβήτητο τρόπο. Με αυτόν τον τρόπο, θα έπαυε κάθε αντιλογία και θα αποδεικνύονταν περίτρανα ότι η χριστιανική θρησκεία είναι πράγματι αληθινή όπως και ο Θεός που πρεσβεύει. Οι αρχαίοι έλεγαν «σοφόν το σαφές».

Όπως θα δούμε παρακάτω, στις περισσότερες περιπτώσεις η ερμηνεία της «προφητείας» προσαρμόζει την «προφητεία» στο γεγονός που υποτίθεται ότι προλέγει …
Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »

Αντί πρόλογου
Όταν μεγαλώναμε, ένα από τα μεγαλύτερα ψέματα που μάθαμε ήταν ότι οι αρχαίοι μας πρόγονοι, αμέσως μόλις γνώρισαν τον Χριστιανισμό, τον θεώρησαν ως την υπέρτατη αλήθεια, παράτησαν αμέσως την πλάνη της “ειδωλολατρίας” που τους κατείχε και έγιναν έκτοτε πιστοί χριστιανοί. Η πραγματική αλήθεια είναι ότι ο Χριστιανισμός επιβλήθηκε με διάφορα μέσα και συχνά με την βία και οι πρόγονοί μας που ήταν ούτως ή άλλως υποδουλωμένοι εθνικά στους Ρωμαίους δεν είχαν άλλη επιλογή μέσα στο καθεστώς που επικρατούσε, παρά να υποδουλωθούν και θρησκευτικά, άλλοι από ανάγκη και άλλοι για διάφορους λόγους, στον Χριστιανισμό, δεν υπήρχε δηλαδή ελεύθερη επιλογή, και αυτό θα φανεί εύκολα παρακάτω.

Μια χαρακτηριστική επίσης αντεπίθεση των απολογητών σαν απάντηση στην κριτική που γίνεται για την Εκκλησία και την Ορθοδοξία, είναι ότι «ποτέ η Ανατολική Ορθόδοξη Εκκλησία δεν κυνήγησε την επιστήμη, ή φίμωνε τις διαφορετικές γνώμες». Ο καθείς ήταν και είναι ελεύθερος να πιστεύει ότι θέλει. Αυτά ισχυρίζονται τα έκαναν μόνο οι αιρετικοί καθολικοί με την Ιερά Εξέταση, που δεν ξέρουν την “Αλήθεια”, που σημαίνει ότι αυτή η κριτική δεν τους αφορά. Αντίθετα ισχυρίζονται «η Ορθοδοξία που είναι η θρησκεία της “Αγάπης”, συμβαδίζει με την επιστήμη ή τουλάχιστον δεν επηρεάζεται». Μάλιστα διατείνονται ότι τα “ελάχιστα” παραδείγματα όπως λένε (που και για αυτά βρίσκουν χίλιες δυο δυσκολίες για να τα θεωρήσουν αυθεντικά), όπου έγιναν βανδαλισμοί, πιέσεις, δολοφονίες, έγιναν από κάποιους ελάχιστους φανατικούς ή από το βυζαντινό κράτος, το οποίο όποτε υπάρχει πρόβλημα, διαχωρίζεται αυτόματα από τον Χριστιανισμό!

Η αλήθεια είναι ότι συνήθως διαβάζουμε αποσπασματικά για ένα συμβάν ή μια περίοδο και βλέποντας μεμονωμένες δράσεις τις δικαιολογούμε εύκολα, λόγω εποχής, λόγω πολλών που έβλεπαν ακραία και στραβά τα πράγματα αλλά τελικά ήταν λίγοι κλπ. Αν δούμε όμως όλα αυτά τα γεγονότα στην σειρά, βλέπουμε συγκεκριμένες ακραίες πράξεις και συγκεκριμένη ιδεολογία που ποτέ δεν αλλάζει αλλά γεννά συνέχεια ακρότητες.

Από την άλλη, η καλή μας γνώση για την πασίγνωστη δράση της Ιεράς Εξέτασης συνήθως μας καλύπτει, γιατί γνωρίζουμε ότι το δόγμα και η ιδεολογία των δύο εκκλησιών παρά τα όσα λένε, είναι ουσιαστικά το ίδιο. Εν τω μεταξύ, δεν υπάρχει γνώση της δράσης των επιστημόνων στην Ανατολή και του κλίματος που αντιμετώπισαν, λόγω του ότι ήταν λίγοι (μέσα σε ένα τεράστιο χρονικό διάστημα) και η δράση τους άγνωστη, αφού η Εκκλησία άμεσα ή έμμεσα πάντως καθοριστικά, έχει παίξει σημαντικό ρόλο στην εκπαίδευση και την πληροφόρησή μας. Το θέμα των αιρέσεων συνήθως καλύπτεται θεολογικά και όχι ιστορικά. Ξέρουμε τι μας λένε τώρα ότι πίστευαν οι τάδε ή οι δείνα αιρετικοί, αλλά δεν μαθαίνουμε ποτέ την ιστορία τους και την κατάληξή τους.

Θα διερευνήσουμε λοιπόν ιστορικά αυτό ακριβώς το θέμα. «Ορθοδοξία και ή άλλη άποψη», με έμφαση στην Φιλοσοφία, στην Θεολογία και στην Επιστήμη και φυσικά θα δούμε και τον τρόπο δράσης της Εκκλησίας και των εκπροσώπων της στην πολιτική ζωή σαν αποτέλεσμα της ιδεολογίας της. Θα χρησιμοποιηθούν μερικές άμεσες πηγές, κυρίως όμως έμμεσες όπως την «Ιστορία του Ελληνικού Έθνους» της Εκδοτικής Αθηνών, συλλογικό έργο που έχει πάρει βραβείο από την Ακαδημία και το έργο «Στα χρόνια του Βυζαντίου» των Δανέζη-Θεοδοσίου, με προλογικό σημείωμα του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου. (Το συγκεκριμένο βιβλίο έχει και κάποιες ιδεολογικές τοποθετήσεις των συγγραφέων του σχετικά με την “ελληνικότητα” του Βυζαντίου και την “δημοκρατικότητα” τού Ιησού που έχουν ήδη απαντηθεί εκτενώς: https://www.pare-dose.net/?p=4156 και https://www.pare-dose.net/?p=4143).

Το έργο αυτό δεν είναι τόσο εργασία ή μελέτη, όσο κυρίως συλλογή πληροφοριών, στοιχείων και βιβλιογραφίας για περαιτέρω χρήση και γνώση. Η εδώ συλλογή περιλαμβάνει τα πεπραγμένα μέχρι το 1453. Για την συνέχεια επιφυλάσσομαι στο μέλλον. Στο τέλος της ανατριχιαστικής αυτής παρουσίασης που προσομοιάζει με ταινία του Tarantino, υπάρχει η θεολογική τεκμηρίωση. …
Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »

Όλο και πιο συχνό είναι τα τελευταία χρόνια, το φαινόμενο να αποκαλείται από Έλληνες (τουλάχιστον στη φωνή), η Κωνσταντινούπολη με το τουρκικό της όνομα (και διεθνές ταυτόχρονα): Ιστανμπούλ (ή Ιστάνμπουλ κατά τον ορθό τονισμό).

Το να αποκαλούν έτσι την Κωνσταντινούπολη οι Έλληνες όταν συνομιλούν με ξένους, είναι κάτι το λογικό. Προσωπικά, την αποκαλώ κι εγώ έτσι όταν συζητώ στην αγγλική γλώσσα (και με Τούρκους). Διεθνώς, ο όρος «Κωνσταντινούπολη» έχει επικρατήσει να χρησιμοποιείται κυρίως όταν γίνεται αναφορά στην βυζαντινή περίοδο. Κακώς λοιπόν οι Έλληνες επιμένουν να αγνοούν επιδεικτικά αυτή την λεπτομέρεια. Αυτή την ονομασία έχουν επιλέξει η Τούρκοι για την συμπρωτεύουσά τους κι οφείλεται να γίνεται σεβαστή (άλλο αν αυτοί δεν δείχνουν τον ίδιο σεβασμό και αποκαλούν, ακόμη κι εντός Ελλάδος π.χ. την Κομοτηνή με το οθωμανικό της όνομα: «Κιουμουλτζίνα»).

Το θέμα όμως είναι, τί γίνεται όταν Έλληνες απευθυνόμενοι σε Έλληνες, χρησιμοποιούν επιδεικτικά τον τουρκικό όρο (αρκετοί και λανθασμένα: Ινσταμπούλ ή Ισταμπούλ), αντί για τον καθιερωμένο ελληνικό; …
Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »

Είναι αλήθεια πως ορισμένοι από τους επονομαζόμενους «προφήτες» ή «προφητεύσαντες», ήταν πολύ συγκεκριμένοι στις «προφητείες» τους, με αποτέλεσμα φυσικά να διαψευστούν οικτρά.

Επειδή όμως οι χριστιανοί ισχυρίζονται πως οι «προφήτες» λένε ό,τι λένε μετά από «θεία φώτιση», τα πράγματα μπερδεύονται όταν οι προφητείες αποδεικνύονται μπαρούφες. Είτε η θεία φώτιση δεν υπήρχε, είτε ο προφήτης έλεγε ό,τι του κατέβαινε, είτε και τα δύο. Τι γίνεται τότε; Απλό! Παίρνουμε τις «προφητείες» του «προφήτη», προσθέτουμε μερικά πράγματα και περιμένουμε εκ νέου να εκπληρωθούν.

Ας ρίξουμε μια ματιά στην προφητεία περί Κωνσταντινούπολης που λέει ο όσιος Αντρέας ο Σαλός (τιμάται από την Εκκλησία στις 28 Μαΐου)*, όπως καταγράφτηκε από τον Νικηφόρο πρεσβύτερο Κωνσταντινούπολης και υπάρχει στο πρωτότυπο (Νικηφόρου Πρεσβυτέρου «Βίος του Οσίου Ανδρέα του διά Χριστόν Σαλού», PG 111, 1863, σελ. 853): …
Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »