Τον επόμενο χρόνο, ολοκληρώνονται 200 χρόνια από την Ελληνική Επανάσταση του 1821, την αφετηρία της δημιουργίας του ελληνικού μας κράτους και της πολιτικής αυτοδιάθεσης της ελληνικής κοινωνίας μας, μετά από μια μακρόχρονη σκλαβιά αιώνων. Είναι μια χρονιά που προγραμματίζονται πολλές εκδηλώσεις, τόσο για τον εορτασμό όσο και τον αναστοχασμό, του κατά πόσον οι επιταγές των υποκινητών και επαναστατών παππούδων μας πέτυχαν τον στόχο τους, δηλαδή αν όντως ελευθερωθήκαμε από όλα αυτά που μας καταπίεζαν και μας κρατούσαν ακόμα στον Μεσαίωνα ή όχι … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
Το σατιρικό ποίημα «Ρωσσαγγλογάλλος», αποσπάσματα του οποίου παρατίθενται ακολούθως, δημοσιεύθηκε το 1931 στα «Θεσσαλικά Χρονικά» από τον μητροπολίτη Κορυτσάς, Ευλόγιο Κουρίλα. Αντίγραφο του ποιήματος αυτού, το οποίο γράφτηκε ανώνυμα στις αρχές του 19ου αιώνα και το αναφέρει κι ο ιστορικός Καρλ Μπαρτόλντι, βρέθηκε από τον εν λόγω κληρικό σε μοναστήρι του Αγίου Όρους.
Η υπόθεση του έργου, αφορά τρεις ξένους περιηγητές (υπηκόους των Μεγάλων Δυνάμεων) κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας, οι οποίοι έρχονται σε επαφή με τις κυρίαρχες ελληνικές κοινωνικές τάξεις της εποχής: Παπάδες, Φαναριώτες, κοτσαμπάσηδες και έμπορους. Βεβαίως, ένα σατιρικό ποίημα δεν αποτελεί ατράνταχτο ιστορικό τεκμήριο. Είναι όμως ενδεικτικό ενός κλίματος και μιας περιρρέουσας ατμόσφαιρας.
Στο συγκεκριμένο απόσπασμα, ο Γάλλος παρακινεί τους υπόλοιπους να ρωτήσουν έναν μητροπολίτη για να μάθουν τι γνώμη έχει για την σκλαβιά των Ελλήνων … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
Επειδή, η περιβόητη ρήση που αποδίδεται στον Ιωάννη Μακρυγιάννη (κι έχει δημοσιευτεί κι εδώ), οπλαρχηγό της Επανάστασης του 1821, «Αν είναι να μείνωμε ημείς νηστικοί, ας πάη στο διάβολο η ελευθερία. Έφαγαν αυτοί, ας φάμε και εμείς τώρα», μοιάζει κάπως ακατανόητη, αν λάβουμε υπόψιν ότι ο άνθρωπος αυτός πολέμησε για την ελευθερία, με κίνητρο την περιέργεια, θέλησα να το ψάξω λίγο παραπάνω το θέμα.
Κατ’ αρχάς, ας θέσουμε τρία ουσιώδη ερωτήματα: 1. Είναι απολύτως βέβαιο, ότι αυτή την ύβρι την έχει ξεστομίσει ο Μακρυγιάννης; 2. Πότε και σε ποιό ιστορικό πλαίσιο τοποθετείται αυτή η φράση; 3. Ποιά είναι η πηγή;
Η σύντομη απάντηση, στο πρώτο ερώτημα, είναι πως, όχι, δεν είναι είναι απολύτως τεκμηριωμένο και με αδιάσειστα στοιχεία, ότι ο Μακρυγιάννης έχει πει κάτι τέτοιο.
Όσον αφορά το δεύτερο ερώτημα, η φράση αυτή έτσι όπως παρατίθεται αποκομμένη από τα γεγονότα της εποχής, ακόμη κι αν αληθεύει, οδηγεί σε παρανοήσεις και παρερμηνείες.
Την απάντηση στο τρίτο ερώτημα, θα την δούμε διεξοδικότερα παρακάτω, η οποία συμπληρώνει και τα όποια κενά και στα πρώτα δύο ερωτήματα.
Κάποιος που έχει απλά στοιχειώδη γνώση της νεοελληνικής ιστορίας, πιθανότατα θα υποθέσει, πως ο Μακρυγιάννης εκστομίζει αυτά τα βαριά λόγια, κατά την εποχή των εμφυλίων και κατά την κατασπατάληση των επαχθών δανείων για ιδιοτελείς σκοπούς. Αυτό όμως είναι λάθος.
Άρχισα να προβληματίζομαι, όταν ο Ευάγγελος Κοροβίνης, στο βιβλίο του «Η νεοελληνική φαυλοκρατία» (ένα βιβλίο δηλαδή, με μεγάλη συνάφεια προς το θέμα αυτό), αναφερόμενος στον Μακρυγιάννη, αποφεύγει να του αποδώσει ευθέως την περιβόητη φράση. Γράφει ο Κοροβίνης: … Ανάγνωση ολόκληρου του θέματος »
Πολύς λόγος έγινε τελευταία, εξ αιτίας της τηλεοπτικής σειράς εκπομπών του ΣΚΑΪ για την Επανάσταση του 1821 και εξ αφορμής κάποιων προσβλητικών αναφορών του παρουσιαστή Πέτρου Τατσόπουλου προς το πρόσωπο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη.
Η εκπομπή κρίνεται από αρκετούς πατριώτες (με ή χωρίς εισαγωγικά) ως αντεθνική και προπαγανδιστική που έχει ως αντικειμενικό σκοπό την διαστρέβλωση της ιστορίας και την διάβρωση της εθνικής συνείδησης. Ως κύριο επιχείρημα, χρησιμοποιείται η άποψη ότι στο πρώτο επεισόδιο η ζωή των ραγιάδων παρουσιάζεται λίγο πολύ ως «ειδυλλιακή» κάτω από τον οθωμανικό ζυγό. Λάδι στην φωτιά έριξε και μια αποστροφή του λόγου του Τατσόπουλου, ο οποίος σε διάλογο που είχε στην σελίδα του στο Facebook, θέλοντας να πικάρει τα «εθνίκια» και τους χριστιανοταλιμπάν που του την «έπεφταν», μίλησε για τον «αρραβωνιαστικό του Κολοκοτρώνη».
Η δήλωση είναι σχετικά παλιά, αλλά επειδή η ελληνορθόδοξη ασύστολη μπουρδολογία ποτέ δεν πεθαίνει, παρατίθεται μόνο και μόνο για να κατανοούμε το πνευματικό και μορφωτικό επίπεδο αυτών που εξακολουθούν να πιστεύουν ότι απευθύνονται σε Μαορί. Το τραγικό βέβαια είναι ότι διαχειρίζονται και ένα πολύ σημαντικό κεφάλαιο που λέγεται «Παιδεία». Κι όπως αναρωτιέται ο σχολιαστής τής δήλωσης που ακολουθεί, είναι να απορεί κανείς: Ο υπουργός είναι ανιστόρητος ή παραχαράκτης της ιστορίας παίζοντας το παιχνίδι της Εκκλησίας;
Για την ιστορία, η δήλωση αποτελεί απόσπασμα μηνύματος με αφορμή τον εορτασμό της επετείου της Ελληνικής Επαναστάσεως τού 1821 και ανήκει στον πρώην Υπουργό Παιδείας Ευριπίδη Στυλιανίδη. Ο σχολιασμός προέρχεται από επιστολή που εστάλη στο περιοδικό «Δαυλός» και αναδημοσιεύεται αυτούσια:
Μὲ τιμὴ
Γεώργιος Ν. Βαλιώτης
Ἐκπαιδευτικὸς – Ἐλασσόνα
Μιας και το θέμα είναι αρκετά σχετικό, δεν θα αποφύγω τον πειρασμό να ξαναδημοσιεύσω μια «αγαπημένη» φωτογραφία, με πρωταγωνιστή έναν άλλον Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων: